Wielu przedsiębiorców pierwszy raz słyszy o konieczności wdrożenia takiej procedury dopiero wtedy, kiedy w firmie pojawia się kontrola środowiskowa albo planowana jest rozbudowa zakładu. Wtedy nagle pojawia się pytanie o to, czy nas również dotyczą pozwolenia zintegrowane?
Co to jest pozwolenie zintegrowane i czego dotyczy w praktyce?
Najprościej mówiąc, chodzi o jedną decyzję administracyjną, która obejmuje różne elementy wpływu instalacji na środowisko. Zamiast kilku osobnych dokumentów, które dotyczą emisji do powietrza, gospodarki odpadami czy odprowadzania ścieków, to przedsiębiorca otrzymuje jedną decyzję zintegrowaną, która obejmuje całość oddziaływania instalacji.
Pomysł wprowadzenia takich regulacji wynika z przepisów IPPC. Ich logika jest dość prosta. Zakład przemysłowy nie wpływa tylko na jeden element środowiska. Jeśli instalacja emituje zanieczyszczenia do powietrza, zużywa wodę i wytwarza odpady, to wszystkie te elementy powinny być analizowane razem, a nie osobno.
Dlatego w decyzji zintegrowanej ocenia się cały sposób funkcjonowania instalacji, czyli technologię, emisje przemysłowe, stosowane zabezpieczenia środowiskowe oraz zgodność z tzw. najlepszymi dostępnymi technikami (BAT).
Chodzi po prostu o uporządkowanie zasad działania instalacji przemysłowej. Urząd chce wiedzieć, jak działa instalacja, jakie są jej emisje i czy zastosowane rozwiązania ograniczają wpływ na środowisko.
Czy pozwolenie zintegrowane potrzebna są też małej lub średniej firmie?
Wiele osób zakłada, że pozwolenia zintegrowane dotyczą wyłącznie ogromnych zakładów przemysłowych. Tymczasem w przepisach wcale nie chodzi o wielkość firmy.
Liczy się instalacja.
Jeżeli w zakładzie działa instalacja o określonej wydajności lub charakterze technologicznym, może ona zostać zakwalifikowana jako instalacja IPPC. A to oznacza obowiązek uzyskania decyzji zintegrowanej.
W praktyce zdarza się to także w firmach z sektora MŚP. Szczególnie wtedy, gdy działalność ma charakter produkcyjny albo przetwórczy. Przykłady można znaleźć w różnych branżach:
- przetwórstwo spożywcze,
- obróbka metali,
- produkcja chemiczna,
- instalacje spalania paliw,
- duże fermy hodowlane.
W takich przypadkach o obowiązku uzyskania decyzji nie decyduje liczba pracowników ani wielkość obrotów firmy. Istotna pozostaje wydajność instalacji oraz skala emisji przemysłowych.
Często przedsiębiorcy trafiają na ten problem dopiero w momencie rozbudowy zakładu. Linia produkcyjna zostaje zwiększona, pojawia się nowy piec, nowa instalacja technologiczna i nagle okazuje się, że instalacja przekroczyła progi określone w przepisach IPPC.
Dlatego właśnie przy planowaniu inwestycji trzeba wcześniej sprawdzić, czy dana instalacja nie będzie kwalifikowała się pod pozwolenia zintegrowane. Czasami taka analiza pozwala uniknąć późniejszych problemów formalnych.
Progi wydajnościowe kwalifikujące do przepisów IPPC
Podczas planowania określonych instalacji najważniejsze pozostają do ustalenia tzw. progi wydajnościowe. To właśnie one decydują, czy dana instalacja podlega pod przepisy IPPC i czy w firmie będą potrzebne pozwolenia środowiskowe.
Realnie wygląda to tak, że przepisy określają konkretne wartości produkcji, mocy lub skali działalności. Jeśli instalacja je przekracza, wchodzi w zakres regulacji dotyczących emisji przemysłowych.
Przykłady takich progów można znaleźć w różnych sektorach. Dla instalacji spalania liczy się przede wszystkim moc. W przetwórstwie spożywczym znaczenie ma dzienna zdolność produkcyjna. Z kolei w hodowli przemysłowej decyduje liczba zwierząt utrzymywanych w instalacji.
Nie zawsze są to ogromne wartości. Czasem przedsiębiorca prowadzi działalność od lat i dopiero po rozbudowie zakładu okazuje się, że instalacja przekroczyła jeden z progów. Wystarczy zwiększyć wydajność linii produkcyjnej albo dodać kolejne urządzenie technologiczne.
Właśnie w takich momentach pojawia się obowiązek sprawdzenia, czy instalacja nie kwalifikuje się jako instalacja IPPC. A jeśli tak, konieczne może okazać się uzyskanie odpowiedniej decyzji środowiskowej.
Dobrą praktyką jest analiza progów jeszcze przed inwestycją. Często pozwala to uniknąć sytuacji, w której firma dowiaduje się o obowiązku uzyskania decyzji dopiero na etapie kontroli lub podczas procedury administracyjnej.
Jak sprawdzić czy instalacja IPPC dotyczy Twojej firmy?
Właściciele firm często pytają wprost: skąd mam wiedzieć, czy moja instalacja podlega pod IPPC? Nie ma tu jednego prostego testu, ale są kroki, które pozwalają to stosunkowo szybko sprawdzić.
Pierwszy krok to określenie rodzaju instalacji. Trzeba ustalić, czy działalność firmy w ogóle znajduje się w katalogu instalacji objętych przepisami dotyczącymi emisji przemysłowych.
Drugi krok to sprawdzenie wydajności instalacji. W praktyce chodzi o porównanie rzeczywistej skali produkcji z progami określonymi w przepisach. Jeśli instalacja je przekracza, może pojawić się obowiązek uzyskania odpowiedniej decyzji środowiskowej.
Kolejna kwestia to emisje przemysłowe. Urzędy analizują nie tylko wielkość produkcji, ale też wpływ instalacji na środowisko, na przykład emisje do powietrza, gospodarkę wodno-ściekową czy powstawanie odpadów.
W wielu przypadkach przedsiębiorcy dochodzą do wniosku, że temat jest bardziej złożony, niż się wydawało na początku. Dlatego właśnie w praktyce zewnętrzne specjalistyczne firmy doradcze z obszaru ochrony środowiska, takie jak Ekologus.pl, wykonują profesjonalną analizę środowiskową instalacji. Taka wstępna ocena pozwala ustalić, czy dana działalność w ogóle wchodzi w zakres regulacji IPPC.
Jeżeli instalacja spełnia określone kryteria, kolejnym krokiem może okazać się przygotowanie dokumentacji i procedura uzyskania decyzji. Właśnie na tym etapie pojawiają się formalności związane z wnioskiem o pozwolenia zintegrowane.
Pozwolenie środowiskowe – uproszczone procedur
Wiele firm obawia się, że uzyskanie decyzji środowiskowej to skomplikowana procedura. Faktycznie wszystko zależy od tego, jak dobrze przygotowana jest dokumentacja instalacji.
Podstawą jest wniosek opisujący sposób działania instalacji. Urząd analizuje przede wszystkim technologię produkcji, poziom emisji oraz to, czy stosowane rozwiązania spełniają wymagania tzw. najlepszych dostępnych technik (BAT).
We wniosku opisuje się między innymi:
- rodzaj i parametry instalacji,
- stosowaną technologię,
- emisje do powietrza, wody i gleby,
- sposób gospodarowania odpadami,
- rozwiązania ograniczające wpływ instalacji na środowisko.
Jeżeli dokumentacja jest przygotowana rzetelnie, postępowanie przebiega sprawni. Problem pojawia się najczęściej wtedy, kiedy opis instalacji jest niepełny albo brakuje danych dotyczących emisji.
Właśnie dlatego przed złożeniem wniosku należy dokładnie przeanalizować instalację. W wielu przypadkach już na tym etapie można ocenić, czy dana działalność będzie wymagała decyzji obejmującej pozwolenie środowiskowe.
Wsparcie ekspertów w przygotowaniu wniosku o decyzję
Przygotowanie dokumentacji środowiskowej nie należy do zadań, które przedsiębiorca powinien wykonywać samodzielnie. Powód jest prosty, po prostu przepisy IPPC wymagają bardzo szczegółowego opisu instalacji i jej wpływu na środowisko.
Realnie oznacza to konieczność zebrania wielu danych technicznych. Trzeba określić wielkość emisji, opisać technologię produkcji, a także wykazać, że instalacja spełnia wymagania wynikające z przepisów dotyczących emisji przemysłowych.
Eksperci środowiskowi pomagają przede wszystkim w trzech obszarach:
- analizie instalacji i jej kwalifikacji do przepisów IPPC,
- przygotowaniu dokumentacji do wniosku,
- prowadzeniu korespondencji z urzędem w trakcie postępowania.
Dzięki temu przedsiębiorca ma pewność, że wniosek jest kompletny i nie będzie wymagał uzupełnień. Ma to znaczenie, ponieważ każde dodatkowe wezwanie z urzędu wydłuża procedurę administracyjną.
W praktyce dobrze przygotowana dokumentacja pozwala przejść przez procedurę uzyskania decyzji znacznie sprawniej, nawet jeśli instalacja wymaga uzyskania decyzji obejmującej pozwolenia zintegrowane.
Co grozi firmie za brak pozwolenia zintegrowanego?
Wielu przedsiębiorców dowiaduje się o obowiązku uzyskania decyzji dopiero w trakcie kontroli. Najczęściej wtedy, kiedy instalacja działa już od pewnego czasu, a jej wydajność przekroczyła progi określone w przepisach.
Brak odpowiedniej decyzji środowiskowej zwykle ma konkretne konsekwencje. W pierwszej kolejności urząd może zobowiązuje przedsiębiorcę do uregulowania sytuacji formalnej i złożenia wniosku. Zdarza się też, że postępowanie wiąże się z karami administracyjnymi.
W poważniejszych przypadkach możliwe jest również ograniczenie albo wstrzymanie pracy instalacji do czasu uzyskania wymaganej decyzji. Dla firmy produkcyjnej oznacza to realne straty finansowe i problemy organizacyjne.
Dlatego właśnie tak ważne jest wcześniejsze sprawdzenie, czy instalacja nie podlega pod przepisy dotyczące emisji przemysłowych. Jeżeli działalność spełnia określone kryteria, konieczne może być uzyskanie decyzji obejmującej środowiskowe pozwolenia zintegrowane.
Kiedy należy sprawdzić, czy firmę dotyczą przepisy IPPC?
Ta kwestia najczęściej pojawia się w dwóch sytuacjach:
- podczas rozbudowy zakładu,
- przy planowaniu nowej inwestycji.
Wtedy zmienia się skala działalności i instalacja może przekroczyć progi określone w przepisach.
Warto sprawdzić sytuację szczególnie wtedy, gdy:
- zwiększana jest wydajność produkcji,
- pojawiają się nowe instalacje technologiczne,
- firma wprowadza nową linię produkcyjną,
- zmienia się sposób gospodarowania odpadami lub emisji.
W wielu przypadkach krótka analiza pozwala szybko ustalić, czy działalność wchodzi w zakres regulacji dotyczących emisji przemysłowych. Jeśli instalacja spełnia określone kryteria, konieczne może być uzyskanie decyzji obejmującej pozwolenia zintegrowane.
Lepiej sprawdzić to wcześniej niż dopiero w momencie kontroli albo na etapie formalności związanych z inwestycją. Wtedy przedsiębiorca ma czas, żeby spokojnie przygotować dokumentację i przejść przez całą procedurę bez niepotrzebnego pośpiechu.
Artykuł sponsorowany